دوران بارداری معمولاً با تغییرات طبیعی زیادی همراه است؛ اما بعضی علائم می‌توانند نشانه یک وضعیت اورژانسی برای مادر یا جنین باشند. شناخت این علائم و مراجعه به‌موقع به پزشک یا مرکز درمانی، نقش مهمی در حفظ سلامت مادر و نوزاد دارد.
در ادامه با مهم‌ترین علائم هشدار در دوران بارداری آشنا می‌شویم.
۱. خونریزی واژینال
هرگونه خونریزی در دوران بارداری، به‌ویژه اگر شدید باشد یا همراه با درد شکم، سرگیجه یا ضعف باشد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.
خونریزی در ماه‌های مختلف بارداری می‌تواند علت‌های متفاوتی داشته باشد و در اواخر بارداری گاهی با مشکلات مربوط به جفت یا شروع زایمان زودرس ارتباط دارد.
در صورت خونریزی قابل توجه، درد شدید، ضعف یا احساس غش، مراجعه فوری به مرکز درمانی ضروری است.
۲. درد شدید یا مداوم شکم
دردهای خفیف و گذرا در بارداری ممکن است طبیعی باشند، اما درد شدید، مداوم یا دردی که پس از استراحت برطرف نمی‌شود باید جدی گرفته شود.
اگر درد شکم همراه با خونریزی، کمردرد، انقباض‌های منظم، خروج مایع از واژن یا تب باشد، ارزیابی فوری پزشکی اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
۳. کاهش یا توقف حرکات جنین
پس از زمانی که مادر حرکات جنین را به‌طور منظم احساس می‌کند، هرگونه تغییر محسوس در الگوی معمول حرکات جنین باید مورد توجه قرار گیرد.
کاهش یا توقف حرکات می‌تواند در برخی موارد نشانه وجود مشکل برای جنین باشد و بهتر است برای بررسی آن منتظر روز بعد نمانید.
۴. سردرد شدید، تاری دید و تورم ناگهانی
سردرد شدید و مداوم، تاری دید یا دیدن لکه‌های نور، تورم ناگهانی صورت و دست‌ها و درد قسمت بالای شکم می‌توانند از علائم پره‌اکلامپسی (مسمومیت بارداری) باشند.
پره‌اکلامپسی یک عارضه جدی مرتبط با فشار خون در بارداری است که در صورت عدم تشخیص و درمان می‌تواند عوارض جدی برای مادر و جنین ایجاد کند.
۵. تنگی نفس یا درد قفسه سینه
تنگی نفس ناگهانی، احساس فشار یا درد در قفسه سینه، تپش قلب شدید یا همراهی این علائم با سرگیجه و ضعف، نیازمند ارزیابی فوری است.
این علائم ممکن است دلایل مختلفی داشته باشند و در برخی موارد می‌توانند نشانه مشکلات جدی قلبی یا ریوی باشند.
۶. خروج مایع از واژن
خروج ناگهانی یا مداوم مایع از واژن، به‌خصوص در ماه‌های میانی و پایانی بارداری، می‌تواند نشانه پارگی کیسه آب باشد.
در صورت مشاهده چنین حالتی، بهتر است با ماما یا پزشک تماس گرفته و برای ارزیابی وضعیت مادر و جنین اقدام شود.
۷. تب و علائم عفونت
تب در دوران بارداری، به‌خصوص اگر همراه با لرز، ضعف شدید، درد شکم، سوزش ادرار یا ترشحات غیرطبیعی باشد، نیاز به بررسی پزشکی دارد.
برخی عفونت‌ها در دوران بارداری باید سریع تشخیص داده و درمان شوند.
۸. سرگیجه شدید یا غش کردن
سرگیجه شدید، از حال رفتن یا احساس غش، به‌خصوص اگر همراه با خونریزی، تنگی نفس، درد قفسه سینه، سردرد شدید یا تپش قلب باشد، از علائمی است که نباید نادیده گرفته شود.
چه زمانی باید فوراً اقدام کرد؟
اگر در دوران بارداری با یکی از موارد زیر مواجه شدید، مراجعه فوری به مرکز درمانی یا دریافت کمک اورژانسی اهمیت دارد:
- خونریزی قابل توجه
- درد شدید یا مداوم شکم
- کاهش یا توقف حرکات جنین
- سردرد شدید و مداوم همراه با تاری دید
- تنگی نفس ناگهانی یا درد قفسه سینه
- غش یا کاهش سطح هوشیاری
- خروج مایع از واژن
- تب بالا یا علائم شدید عفونت
- تورم ناگهانی صورت و دست‌ها همراه با علائم دیگر
آرامش در کنار آگاهی
بسیاری از علائم دوران بارداری طبیعی هستند؛ اما تشخیص اینکه یک علامت طبیعی است یا نیاز به بررسی دارد، همیشه برای مادر آسان نیست. در صورت شک یا نگرانی، بهتر است با پزشک یا ماما مشورت کنید و مراجعه به مراکز درمانی را به تأخیر نیندازید.
در شرایط اورژانسی، تماس با خدمات اورژانسی و مراجعه سریع به مرکز درمانی اولویت دارد.